Circulariteit speelt een steeds grotere rol binnen de architectuur. Bij materiaalkeuzes wordt niet alleen gekeken naar uitstraling en technische prestaties, maar ook naar levensduur, hergebruik en wat er aan het einde van de gebruiksfase met een materiaal gebeurt.
Aluminium past goed binnen circulair bouwen doordat het een lange levensduur heeft, opnieuw kan worden toegepast en herhaaldelijk kan worden gerecycled. Toch is aluminium niet automatisch circulair. Ook het ontwerp, onderhoud, de losmaakbaarheid en wat er aan het einde van de levensduur met het materiaal gebeurt, zijn bepalend.
Wat betekent circulair bouwen?
Bij circulair bouwen draait het om materialen en producten zo lang mogelijk in gebruik houden. Hergebruik, levensduurverlenging, onderhoud, losmaakbaarheid en recycling spelen daarbij allemaal een rol.
Is aluminium circulair?
Aluminium heeft eigenschappen die goed aansluiten bij circulair bouwen. Het materiaal heeft een lange levensduur, is vormvast en kan herhaaldelijk worden gerecycled zonder dat de fundamentele materiaaleigenschappen verloren gaan.
Volgens het International Aluminium Institute is ongeveer 75% van al het aluminium dat sinds het begin van de industriële productie is gemaakt nog altijd in gebruik. Dat komt zowel door de lange levensduur van aluminiumproducten als door de mogelijkheid om het materiaal opnieuw te recyclen.
Voor kozijnen en gevels is die levensduur belangrijk. Hoe langer een gevelelement functioneel in een gebouw blijft, hoe langer de materiaalwaarde behouden blijft.
Kan aluminium opnieuw worden gerecycled?
Ja. Aluminium kan meerdere keren worden omgesmolten en opnieuw als grondstof worden toegepast. Dat maakt aluminium interessant binnen een circulaire materiaalketen. Voorwaarde is wel dat het materiaal aan het einde van de gebruiksfase wordt ingezameld en voldoende goed van andere materialen kan worden gescheiden.
Hoeveel energie bespaart recycling van aluminium?
De productie van primair aluminium uit grondstoffen vraagt relatief veel energie. Het recyclen van aluminium kan tot ongeveer 95% minder energie vragen dan de productie van primair aluminium.
Dat verschil maakt recycling belangrijk aan het einde van de levensduur van een kozijn of gevel. Maar ook hier geldt: de grootste circulaire winst ontstaat niet pas bij recycling. Een product dat lang meegaat, onderhouden kan worden of opnieuw kan worden gebruikt, houdt zijn waarde nog langer vast.
Wordt aluminium uit gebouwen daadwerkelijk gerecycled?
Recyclebaarheid is pas echt waardevol wanneer een materiaal aan het einde van de levensduur ook daadwerkelijk wordt ingezameld.
Onderzoek naar aluminium bouwproducten in Europa laat hoge inzamelpercentages zien. In verschillende onderzoeken liggen deze boven de 90% en in specifieke praktijkstudies zelfs boven de 95%.
Aluminium heeft daarbij een belangrijk voordeel: het materiaal houdt ook als schroot economische waarde. Hierdoor bestaat er een duidelijke prikkel om het na demontage apart in te zamelen en opnieuw te verwerken.
Wat betekent circulariteit voor aluminium kozijnen?
Een aluminium kozijn is niet circulair alleen omdat aluminium recyclebaar is. De circulariteit van het complete gevelelement wordt mede bepaald door:
Juist daarom moeten materiaalkeuze en detaillering vanaf het begin samen worden bekeken.
Circulair ontwerpen begint vroeg
Wie circulariteit wil meenemen in een gevelontwerp, doet er goed aan daar al in de eerste ontwerpfase over na te denken. Niet alleen de keuze voor aluminium is relevant. Ook de levensduur, vervangbaarheid van onderdelen, bevestigingswijze en mogelijkheden voor demontage en hergebruik bepalen hoe circulair een gevel uiteindelijk kan zijn. Zo wordt circulariteit geen vraag die pas bij de sloop ontstaat, maar een uitgangspunt van het ontwerp.
Aluminium en circulariteit: kijk naar de hele levenscyclus
Aluminium heeft sterke eigenschappen voor circulair bouwen. Het materiaal gaat lang mee, kan herhaaldelijk worden gerecycled en behoudt ook na de eerste toepassing materiaalwaarde.
Toch draait circulariteit om meer dan recycling alleen. De grootste waarde ontstaat wanneer levensduur, onderhoud, demontage, hergebruik en recycling vanaf het ontwerp als één geheel worden bekeken.
Bij Metaglas denken we graag mee over aluminium geveloplossingen waarin technische prestaties, ontwerpvrijheid en een lange levensduur samenkomen. Heb je vragen over materiaalkeuzes of circulariteit binnen jouw gevelontwerp? Neem dan contact op met een van onze adviseurs.